W porównaniu z innymi miastami, będącymi areną walk podczas II wojny światowej, Kraków ucierpiał w niewielkim stopniu. Podczas styczniowych dni 1945 r. uszkodzonych zostało ponad 400 budynków i obiektów. Pierwsze niemieckie bomby spadły na Kraków już 1 września 1939 r. Miasto stało się głównym celem dla samolotów niemieckiej 4. Floty Powietrznej. Zbombardowane zostało lotnisko w Rakowicach, zniszczeniom uległa infrastruktura. Bombardowania nie ominęły innych rejonów miasta, m.in. Dworzec Główny i radiostacja wojskowa. Duże zniszczenia dotknęły Kraków w 1945 r., po zajęciu przez Sowietów.
Zniszczenia i ślady po wojnie
Wyniki działań wojennych nie ominęły również Krakowa. Bombardowania miasta spowodowały liczne zniszczenia, które do dziś możemy obserwować. Przede wszystkim, jedna z kaplic na Wawelu ucierpiała w wyniku trafienia bomby. To wydarzenie pozostawiło trwałe ślady w dziedzińcu Batorego.
Elewacje kamienic w różnych częściach miasta również nie pozostały bez zniszczeń. Możemy zauważyć ślady uderzeń bombowych lub odłamków na fasadach budynków. Wiele rejonów Krakowa, takich jak ulica Rękawka, ulica Kościuszki i ulica Garncarska, nadal nosi widoczne ślady po II wojnie światowej.
Fabryka Schindlera
Fabryka Schindlera, znana z filmu „Lista Schindlera”, znajdowała się w Krakowie. Oskar Schindler, niemiecki przemysłowiec, zatrudniał setki Żydów, oferując im ochronę przed wysiedleniami i wywózkami do obozów koncentracyjnych podczas II wojny światowej.
Pierwotnie, fabryka Schindlera była położona w dzielnicy Podgórze, niedaleko getta krakowskiego. Schindler wykorzystywał swoje koneksje i wpływy, aby zapewnić Żydom pracę w swojej fabryce i tym samym uniknięcie tragicznego losu spotykającego ich sąsiadów. Dzięki niemu wielu Żydów uniknęło deportacji do obozów koncentracyjnych.
„Wolę wydać 100 tysięcy marek, niż stracić jeden jedyny cenny żydowski żywot” – powiedział Oskar Schindler.
Po likwidacji getta w Krakowie, Schindler przeniósł swoją fabrykę do Płaszowa, gdzie utworzył podobóz obozu pracy. Oferował on bezpieczne schronienie dla około 1000 osób, dając im szansę na ocalenie w trudnym okresie wojennym.
W 1944 roku, gdy Niemcy zaczęli ewakuację obozu w Płaszowie, Schindler wraz z grupą swoich pracowników zdołał przekonać nazistów, że jego fabryka w dalszym ciągu jest potrzebna dla wojennego wysiłku. Dzięki temu uratował życie około 1100 osób, które zostały przetransportowane do ochrony na terenie Czech.
Historia fabryki Schindlera jest wzruszającym przykładem człowieczeństwa i poświęcenia w tragicznym czasie wojny. Dzięki działaniom Oskara Schindlera wiele istnień zostało ocalonych, a jego fabryka stała się symbolem walki i nadziei.
Mit o wyzwoleniu Krakowa
Przez wiele lat funkcjonował mit tzw. wyzwolenia Krakowa 18 stycznia, propagowany przez władze PRL. Jednak prawda jest taka, że Sowieci również przyczynili się do zniszczeń miasta. Już 17 stycznia 1945 r. bomba spadła na szpital św. Łazarza, a w dalszych dniach także na inne budynki, w tym katedrę na Wawelu.
Ważne jest, aby przyjrzymy się dokładniej wydarzeniom, które miały miejsce podczas wyzwolenia Krakowa przez Armia Czerwoną, zamiast przyjmować bezkrytycznie propagowany mit. Chociaż wyzwolenie było dla wielu mieszkańców miasta radosnym momentem, nie można zapominać o niszczeniach spowodowanych przez obie strony konfliktu.
Historia nie jest zawsze czarno-biała, a zrozumienie pełnego obrazu wyzwolenia Krakowa wymaga uwzględnienia zarówno pozytywnych, jak i negatywnych aspektów tego wydarzenia. Pomimo pewnych mitów i propagandy, szczerość w opisywaniu przeszłości jest kluczowa dla zdobycia pełnej wiedzy na temat tego, co naprawdę się wydarzyło.
Wniosek
Podsumowując, Kraków doznał ogromnych zniszczeń podczas II wojny światowej. Bombardowania niemieckie i działania Armii Czerwonej pozostawiły ślady wyniszczenia w mieście. Niemniej jednak, dzięki działaniom osób takich jak Oskar Schindler, wielu ludzi zostało uratowanych. Mimo upływu czasu, Kraków nadal przypomina o tragicznych wydarzeniach tego okresu, które miały miejsce w mieście.
Zniszczenia Krakowa podczas II wojny światowej są niezaprzeczalnym świadectwem przemocy i cierpienia, które stały się częścią historii tego miejsca. Jednak ocaleli świadkowie oraz zachowane ruiny są przypomnieniem o determinacji i heroizmie, których dowiedli mieszkańcy Krakowa.
Choć losy Krakowa podczas II wojny światowej niosą ze sobą historię tragedii i zniszczenia, to również symbolizują nadzieję i siłę ludzkiego ducha. Ocalałe budynki, takie jak Fabryka Schindlera, są świadectwem odwagi i poświęcenia, które umożliwiły przetrwanie wielu ludziom. Kraków wciąż mówi nam o historii tego okresu, przypominając o ważności pamięci i ocaleniu.
